Sunday, June 17, 2012

Muguwar Manufar Obasanjo na Kara Fitowa


Muguwar Manufar Obasanjo Na Kara Fitowa
Batun zargin karbar cin-hanci da aka yiwa Hon. Farouk Lawal (PDP Kano) shi ya mamaye galibin kafafen yada labarai na Najeriya a makon da yagabata. Wannan batu na karbar na goro da Farouk ya yi a hannun hamshakin attajirin nan Mista Femi Otedola, kusan ya zubar da kimar Hon. Farouk Lawal warwas a idon duniya, kamar yadda kowa ya sani ne wannan batu ya biyo bayan rahoton kwamitin da shi Hon. Farouk ya jagoranta, wanda suka fallasa manyan mutane da suke ci-da gumin talakawa, rahoton yace kusan Naira Tiriliyar daya akayi almundahana da su a cikin shekara daya da sunan tallafin manfetur, a karkashin wannan gwamnati ta Goodlucl Jonathan, inda rahotan ya zargi muhimman mutane da suka hada da babban kamfanin mai na kasa NNPC da minister kula da albarkatun mai Madam Dazieni Allasan Maduwake da tsohon shugaban jam'iyyar PDP na kasa zamanin Obasanjo Amadu Ali da kuma wasu kamfanoni da suka hada harda kamfanin mista Femi Otedola na Zenon Petroleum.
Tun bayan da wannan rahoto ya fito 'yan Najeriya ciki da waje sukayi ta tofa albarkacin bakinsu domin ganin anhukunta ko daukar mataki akan mutanan da rahoton kwamitin Farouk ya kama da laifin cin amanar kasa. Hausawa sunce kayi hankali da kama barawo, domin idan baka iya ka kamashi ba to tabbas zai ruftaka shi kuma ya kama gabansa, kusan wannan shi ne abin da ya faru da Hon. Farouk Lawal, inda aka shiraya masa gadar zare kuma ya hau kanta dodar, dole muga laifinsa domin me ya kaishi gidan Otedola har ya karbi wannan kudi da kansa, duk da rahotannin sun nuna cewa Farouk ya sanar da rundunar 'yan sanda ta kasa akan cewa Otedola yana kokarin bashi hanci, tun bayan fallasar wannan abin kunya ne, majalisar kasa ta yi wani zama na gaggawa domin tattauna batun da ya shafi daya daga cikin manyan shugabanninta, kuma matakin da majalisar ta dauka ya yi dai-dai.
Duk wannan abin da yake faruwa, ko ya faru, ya kara nuna yadda muguwar manufar Obasanjo ta ke kara fitowa fili. Kamar yadda muka sani Hon. Farouk kusan a wuyan Obasanjo yake, domin, shi ne ya jagoranci wata kungiya a majalisa da ake kira Integrity Group wadan da sukayi silar fatattakar kakakin majalisar ta wancan lokaci Patricia Ette, wadda ake mata kallon babbar diyar gaban goshin Obasanjo, bayan samun nasarar tunkude Ette da su Farouk suka yi, sun sake cin nasarar shigo da babban dan adawar Obasanjo da ita Etten a matsayin kakakin majalisar dokokin tarayyar Najeriya, Rt. Hon. Oladimeji Sabur Lawal Bankole wanda ya ci nasarar zama shugaban majalisa da gagarumin goyon bayan 'yan Integrity Group, Farouk Lawal ya zamewa Obasanjo wani karfen kafa, wannan ta sanya Obasanjon yake a kufule da Farouk Lawal da kuma Dimeji Bankole.
Obasanjo da mukarrabansa sunyi dukkan me yi wuwa wajen ganin sun kwashewa Bankole kafafu a zaben 2011. Cikin nasara wannan hakar tasu ta cimma ruwa, Bankole ya sha kasa a hannun ACN, wannan ta sanya aka ringa yiwa Bankole bita da kulli, inda alamu ke nuna cewa da hannun Obasanjo aka yi kokarin shiryawa Bankolen gadar zaren da ya tsallake ta da kyar bayan ya shafe kwanaki a komar 'yan sanda, an zargi Bankole da sama da fadi da kudaden majalisa da suka kai kusan Biliyan 4, kafin daga baya kotu ta wanke shi, shi da mataimakinsa Hon. Bayero Usman Nafada.
Tun bayan da Obasanjo da mukarrabansa da Jam'iyyar PDP suka ci nasarar shatale Bankole, suka shirya tsam domin ganin Hon. Mulikat Adeola da ke zaman 'yar majalisa daya tilo ta jam'iyyar PDP daga shiyyar yamma ta maye gurbin Bankole a matsayin kakakin majalisar kasarnan, nan ma dai su Obasanjo da jam'iyyar PDP basu ji da dadi ba, domin su Farouk Lawal sun takawa abin birki duk kuwa da irin barazanar da akayi musu, inda suka yi nasarar shigo da Rt. Hon. Aminu Waziri Tambuwal a matsayin kakakin majalisa ta bakwai, a wannan majalisa ta kasa, wannan ya sake dagulawa su cif Obasanjo lissafi domin duk wani yunkuri da sukayi sai su tarar Farouk da jama'arsa sun tare hanya babu kuma yadda suka iya.
Tun bayan da aka gama waccan sabatta juyatta ta waye zai zama kakakin majalisar kasa ta kare, majalisa ta shiga aiki ka'in da na'in; suma a nasu bangaren Obasanjo da PDP suka shiga nasu aikin ka'in da na'in domin ganin yadda zasu sanya zabari su kamo Hon. Farouk Lawal a cikin komarsu, cikin ikon Allah wannan haka tasu ta cimma ruwa domin Farouk ya yi kasadar fadawa cikin wannan tarko da aka shirya masa, inda bayanai suka tabbatar da cewa ya karbi dalar amerika dubu 620 a hannun Femi Otedola a gidansa da ke Abuja, shi dai Otedola shi ne ya nuna wannan faifan bidiyo da aka ga farouk yana karbar wannan kudi, kuma rahotannin sunce Obasanjo ya yi ta yamadidi da Hon. Farouk da wannan bidiyo inda ya ringa zuwa da kansa yana nunawa muhimman mutane wannan bidiyo.
Hausawa suka ce, ko wane allazi da nasa amanun. Kamar yadda kusan yake a siyasar Najriya, domin idan bamu manta ba, allazin marigayi Umaru 'YarAdua,shi ne Mista James Ibori, wanda ya fada komar jam'an tsaro a landan bisa zarginsa da lartar kudadan haram, wanda yanzu haka yake can yake zaman sarka na kusan shekaru 16 a birtaniya. Haka shima wannan shugaban na yanzu Goodluck Jonathan Femi Otedola, shi ne nasa allazin domin kuwa kafatanin jam'iyyar PDP babu wanda ya taimakawa da GEJ da kudaden da Otedola ya taimaka, wannan ta sanya ya kara samun babbar dama ta cin karensa babu babbaka a wannan gwamnatin, shi dai wannan mutum Otedola idan bamu manta ba yana daga cikin 'yan gaban goshin Obasanjo a lokacin da yake shugaban kasa daga 1999 zuwa 2007, domin cikin kankanin lokaci Obasanjo ya mayar da Otedola mai arzikin gaske, domin bayanai sunce idan har za'ayi kidayar masu arziki a wannan lokacin to tabbas Otedola yana daga cikinsu, domin yana daga cikin tsiraru da aka baiwa dammar safarar manfetur da dangoginsa zuwa ciki da wajen Najeriya, wannan ta bashi dama ya kudance cikin dare daya.
Kamar yadda kowa ya sani duk wani mai kishin kasa ba zai goyi bayan cin-hanci da rashawa ba. Don haka, duk wannan abin da ya faru da Farouk Lawal muna da yakinin makarkashiya ce daga su Obasanjo da kuma wadan da rahoton kwamitin Farouk ya shafa, don haka, tabbas Farouk ya nuna kulafuci da son abin duniya inda ya jefa kansa cikin wannan bakin tarihi, lallai akwai bukatar a gudanar da bincike na gaskiya akan wannan batu, kuma muna fatan a hukunta Farouk Lawal daidai da laifin da ya aikata, domin zama darasi ga 'yan baya.
Idan ambit a barawo to abi ta mabi sawu. Kamar yadda Otedola ya bayyanawa 'yan jarida cewar ya baiwa Farouk Lawal cin hanci, har yace yana da faifan bidiyo da yake tabbatar da ikirarin nasa, shakka babu, kamar yadda dokar kasa ta ce, da wanda ya bayar da cin-hanci da wanda ya karba dukkansu masu laifi ne, muna nan mun zuba ido muga yadda za'a cukumo wuyan Otedola a gurfanar da shi gaban shari'a, domin ya tabbatarwa da duniya cewar ya bayar da hanci wanda kuma laifi ne, duk da cewa ya zuwa yanzu rahotannin sun nuna cewa Femi Otedola zakara ya bashi sa'a domin ya fice yabar kasarnan zuwa birtaniya, lallai muna bukatar a taso keyarsa domin yazo ya fuskanci shari'a akan wannan batu na cin hanci.
Duk da wannan abin da ya faru, bazamu manta da irin alkhaira ko kokarin da Hon. Farouk Lawal ya yi ba, ya kawo sauye-sauye masu yawa musamman a lokacin da ya rike da mukamin shugaban kwamitin kudi na majalisa da kuma shugaban kwamitin ilimi, muna fatan wannan abun da ya faru da shi zai zame masa babban darasi a rayuwa dama sauran 'yan Najeriya baki daya. Sannan zamu ci gaba da kallon Obasanjo a matsayin babbar baraza ga wannan kasar, Allah ya kyauta.
Yasir Ramadan Gwale
yasirramadangwale@gmail.com
http://yasirramadangwale.blogspot.com

Saturday, June 16, 2012

Me Ya Sa Maza Ke Shakkar Likitocin Al'aura???


Me Ya Sa Maza Ke Shakkar Likitocin Al'aura???

Dukkan dangin yabo da godiya da kirari sun tabbata ga Allah ubangijin talikai, tsira da amincinSa su kara tabbata ga fiyayyen halitta annabi Muhammadu da alayansa da Sahabbansa da kuma wadan da suka bi tafarkinsu har ya zuwa ranar saka mako. Ina shaidawa babu abin bautawa da gaskiya bisa cancanta sai Allah, kuma, annabi Muhammadu bawanSa ne, kuma manzonSa ne. Dukkan wanda Allah ya shiryar shi ne hakikanin shiryayye, haka kuma, dukkan wanda Allah ya batar babu mai iya shiryar da shi.
Ya dan uwa mai karatu ina fatan gabanka bazai fadi ba da jin wannan kanu. Kamar yadda yake acikin al'adar musamman Hausa-Fulani ba kasafai ka ke jin maza na tattunawa akan batun da ya shafi al'aurar dayansu ba, shakka babu, wannan sabon abu ne ga 'yan uwana maza aji mutane suna irin wannan tattaunawa, amma ga mata wannan ba wani bakon abu bane kaji mata sun hadu ijunansu suna tattaunawa akan abin da ya shafi matanci ko al'aurar 'yar uwarsu ba tare da nuna wata damuwa ko kunya ba, ta irin haka ne kuma suke samarwa kawunansu da mafitar abin da yake damunsu, domin idan wata ta fadi matsalarta, sai wata ta ce ni da na fada wannan matsalar ga yadda na yi da ita, ga kuma hanyar da na sami mafita, mace ta sami mafita cikin ruwansanyi, ina fatan mai karatu yana biye da ni, wannan ya yi dai-dai da maganar nan da mata ke cewa ciwon 'ya mace na 'ya mace ne.
Hakika, da yawan maza suna shakkar likitocin al'aura. Zaka sha mamaki tare da yin dariya sosai idan kaje asibiti, musamman kaga yadda maza ke shakkar duba al'aurarsu idan bukatar hakan ta kama, idan mace taje asibiti likata ya ce matsalarta tana bukatar sai anduba matancinta, zaka ga bata cika nuna damuwa ba, ba tare da wata tirjiya ba zaka ji mace ta bayar da hadin kai, amma kuma ga d'a namiji  wannan babbar Magana ce, domin duk wani namiji musamman Bahaushe babu abin da ya tsana kamar ace za'a duba al'aurarsa idan bukatar hakan ta kama, kaga mutum yana ta kauce-kauce da kokarin baiwa likita dabaru, wani lokacinma har da kokarin koyawa lokitocin aiki.
Al'aura wani muhimmin sashi ne a jikin dukkan halitta. Ina fatan mai karatu zai gafarceni, shakka babu, al'aura ba waje ne da ya kamata ayi sakaci da shi ba, duba da yadda yake da muhimmanci a rayuwar kowane irin mutum yaro ne ko babba, harma da dabbobi. Mutane da yawa, suna samun matsala a wannan muhimmin waje amma saboda abin da muka fada a baya sai suyi ta boyewa, sau da yawa, idan kaga andubawa namiji al'aurarsa to babu makawa, ya yi dukkan irin zille-zillen da zai yi ya gama,ko kuma ciwo yana cinsa babu yadda zai yi, to nan ne babu yadda ya iya, wannan ce ta sanya da yawan mazaje ke yawo da cututtuka ajikinsu, kaga mutum yana yawo da abu kamar kwallo (ball) a cikin wando,  wannan wata larurace da ta ke damun wasu mazajen, domin, wannan ciwo yana farawa tun daga dan karami ta yadda mutum zai ga warin marenansa na kara girma, amma wasu sun gwammace suyi shiru da bakinsu, har sai abin yakai makura wannan ciwo dai shi aka fi sani da "gwaiwa" ciwo ne da ana iya bayar da magani tun yana karami kamar yadda likitoci suka fada, to amma idan ya yi girma babu yadda aka iya dole a yanke wannan cuta, kaga kenan, ya dan uwana mai karatu wannan kunya bata yi amfani ba anan domin bazai yiwu ba kabar larura tana damunka, kuma kana da yadda zakayi akan wannan  larura, yana da kyau duk lokacin da aka fahimci wani canji a wannan muhimmin waje a garzaya wajen likita domin samun shawarwari da kuma mafita.
Haka kuma, sau da yawa ma'aurata suna fadawa cikin wani mawuyacin hali akan abinda ya shafi al'aurarsu amma sai su kama bakinsu, wasu da yawa sun gwammace su sami mai maganin gargajiya tunda yake shi ba fida yake ba, sai abin ya baka mamaki kaga mutum magidanci yana da larura irin wannan amma sai ya garzaya wajen me magani a hada masa hade-hade, duk kuwa da yana da masaniyar cewa mutumin nan ba karatu ya yi ba. Sannan suma irin wadan nan masu magunguna da suke basu sunaye daban daban, wasu su ce na gyaran aure ko firgita iyali da dai sauransu. Akwai magidantan da suna fama da larurar kankancewar mazakuta amma kuma sun yiwa abin shakulatun bangaro, ta kin zuwa wajen likita ya duba su, shakka babu wannan babbar matsalace da ta ke haddasa kasa sauke nauyin iyali, lallai yana da muhimmanci ga duk wanda yake da wannan larurar ya garzaya wajen likita tun abun baiyi nisa ba.
Wasu kuma, zaka samu irin kumburin da mazakutarsu ta ke da shi ya ragu ainun, amma suma sunyi shiru sunki Magana. Irin wannan matsala babbar matsala ce, domin duk lokacin da aka ce namiji ya kasa sauke nauyinsa a wajen iyalinsa an samu wawakeken gibi, wanda wannan gibi yana iya haifar da komai, hakika, sanin kowane ma'auraci ne cewar mata babu abin da suka fiso irin gamsuwa a yayin da ake tarayya kamar yadda masana suke cewa, irin wannan matsalar ce kan sanya wasu matan marasa tsoron Allah su keta alfarmar mazajensu na aure, ta hanyar fita domin cin amanar mazajen nasu, wannan yana faruwa ne da gagarumar gudunmawa da su mazajen suke bayarwa, ta hanyar kin daukar wani kwakwkwaran mataki tun lokacin da abun yake farko, lallai, ya dan uwana wannan matsala ce da bai kamata aji kunya akanta ba.
Da yawa wasu mazajen suna ha'intar matayensu a yayin ibadar aure. Sau da yawa wasu mazan basu cika lura da cewa su tsaya su biyawa matansu bukatarsu ba, kawai abin da ya dameshi shi ne ya biya tasa bukatar, shakka babu ya dan uwa matarka tana da hakki akanka, hakki na ibadar aure, kamar yadda wasu matan ke korafi, wasu mazan, a yayin ibadar aure, suna kulawa ne kawai da kansu, ba kuma tare da gabatar da wata mukaddima da zata kasance dan sako ga sha'awar matanba, kamar yadda wata ta fada cewa wallahi mijinta kamar yadda dabba ta ke yi haka yake yi, domin da yazo kawai gyara-gyara nan-da-nan ya biya bukatarsa, idan ta koma masa yace shi yagaji, wannan babbar kasawace ga mazaje, idan har iyalinka bata samun gamsuwa tare da kai to shakka babu lamari ya lalace, lallai yana da kyau mazaje su ringa tattaunawa da iyalansu domin tabbatar da cewa basu shiga hakkinsu ba akan wannan ibada.
Bincike ya nuna da yawan mazaje musamman wadan da sukayi haihuwa sama da daya, basa iya yin ibadar aure sai da taimakon magani. Shakka babu wannan babbar matsala ce, ta yadda namiji bashi da kuzarin da zai iya biyawa kansa bukatar larura ta sha'awa sai da taimakon magani, lokitoci sun fada, mafiya yawan wadan nan magunguna suna da illa mai yawan gaske ga lafiyar ita kanta mazakuta da kuma kuzarin namiji. Wani abin mamaki da mallam Bahaushe ya baiwa harkar ibadar aure mihimmanci sosai amma kuma yana yi mata rikon sakainar kashi, zaka sha mamaki idan ka shiga ma'aikatun gwamnati da kasuwanni da makarantu kai da dukkan wajen taron jama'a, kaga yadda ake kaiwa mutane irin wadan nan magunguna, sai kayi mamaki mutum ko sunansa bazai iya rubutawa ba, amma zai baka magani ya yi ta kafamaka ka'idoji kana dauka duk kuwa da digirorin da kake da su, idan ka shiga kasuwanni ko ka duba kan tituna kaga yadda mutane suke yawo da motoci da manya manyan lasifikoki suna yin batsa abin sai ya baka kunya, kaga mutane babu kunya sun taresu suna karbar magani; wallahi, wata rana da naga irin yadda mai sai da irin wannan magani yake yin batsa kiri-kiri a bainar jama'a har sai da naji kunya, kuma ka rasa wanda zai je ya yi masa nasiha, domin su irin wadan nan kalamai ba ko ina ake furtasu ba, don Allah ya zakaji a lokacin da ka ke tare da iyalanka irin wadan nan mutane suna yin muna nan kalamai na basta? Shakka babu abin kunya ne marar misaltuwa, wannan takan sanya kaji karamin yaro yana furta maganganu na ban mamaki.
Akwai cibiyoyi a asibitoci da mutum ya kamata ya je ya shigar da irin wannan korafi nasa na bukatar sha'awa, misali akwai, Heart-to-Heart Centre zaka je ka fadi damuwarka, zasu baka shawarwari masu inganci tare dabaka mafita akan matsalarka, lallai ya dan uwa irin wadan nan masu magunguna ba karya bane maganinsu yana aiki, amma kuma yana da illa, duk da cewa shima maganin na turawa yana da nasa illar, amma ta hanyar zuwa wajen likita shi ne za'a baka shawara, musamman irin abinda ya kamata mutum ya ringa ci da sha kafin ibadar aure.
Lallai bai kamata mazaje su yi shakkar likitocin al'auraba. Shakka babu wannan muhimmin abu ya kamata mu bashi kulawa ta musamman wajen kula tare da duba da kuma uwa uba kariya ta lafiya, da kuma, biyawa iyali bukatunsu cikin kwanciyar hankali, a tashi dan kallo lafiya mai wasa lafiya. Allah ya sa mu dace.
Yasir Ramadan Gwale
yasirramadangwale@gmail.com
http://yasirramadangwale.blogspot.com

Saturday, June 9, 2012

Siriya: Bashar Al-Assad . . . Sarari Mai Kare Gudun Doki!


Siriya: Bashar Al-Assad . . . Sarari Mai Kare Gudun Doki!
Kusan yanzu an kwashe watanni sama da goma sha hudu ana dauki babu dadi da gwamnatin Siriya da kuma al'ummar kasar. Wannan bore tare da zanga-zangar neman shugaba Bashar Assad ya kama gabansa, ya samo asali ne daga guguwar sauyi da ta kada a kasashen larabawa kusan shekara daya da rabi kenan, kamar yadda kowa ya sani wannan guguwa tayi sanadiyar tafiyar ruwa da shugabannin larabawa 'yan kama karya irinsu Ben Ali na Tunisiya da Muhammad Hosny Mubarack na Masar da Mu'ammar Ghaddafi na Libya da Ali Abdallah saleh na Yeman. Har ila yau wannan bore da zanga-zanga shi ya janyo sauye sauye masu yawa a yanayin yadda kasashen larabaya ke tafiyar da shugabancinsu, misali kasashen Saudiyya da Bahrain da Kuwati da Qatari da Daular Laraba da Oman da Jordan duk sun aiwatar da sauye-sauye masu ma'ana wajen kaucewa fadawa cikin irin wannan zanga-zanga.
Tun bayan da wannan zanga-zanga ta barke a kasar Siriya, Shugaba Bashar Assad ya ke ta bin hanyoyin da zai kaucewa sauka daga shugabancin wannan kasa. Kamar yadda ya faru a sauran kasashen larabawa, cewa, al'ummar kasashen ne suka fito kan tituna suna neman shugabanninsu su san inda dare ya yi musu, haka abin ya faru a siriya, inda al'ummar kasar suka fito suna nuna adawa da mulki ko shugabancin Bashar Assad inda suke neman shima yabi takwarorinsa irinsu Ben Ali, amma Assad yace Allah ya kasheshi bazai bar wannan shugabanci da ya gada daga mahaifinsa ba shima dan kama karya.
Wato abin da ya ke faruwa a Siriya ya sha bamban da yadda ya faru a sauran kasashen larabawa. Kamar yadda muka gani, a sauran kasashen gabas ta tsakiya, al'ummarsu sunyi alla wadai da wasu gwamnatocinsu kuma suka nemi su sanya takalmansu su kama gabansu, amma kuma, idan ka kalli ita wannan kasa ta siriya kamar yadda gwamnatin kasar tayi shi ne inda ta maida abin tsakanin gwamnati da tsageru ko 'yan tada kayar baya kamar yadda suke cewa, kaga kenan, azahirin gaskiya ta sauyawa abin kama, domin yanzu suna ta kokarin su nunawa al'ummar duniya cewa ba wai 'yan kasar Siriya ne suke bore ba kamar yadda ya faru a sauran kasashen larabawa, a'a suna nunawa duniya cewa, wannan 'yan tada kayar baya ne suka hana zaune tsaye a kasar, kamar yadda jakadan Siriya a majalisar dinkin Duniya Bashar Jafari ya shaidawa kwamitin sulhun majalisar cewa wadan nan mutane 'yan ta'adda ne da suke samun goyon baya daga kasashen Qatari da Saudi Arebiya.
Wato kamar yadda ya faru a kasar Libiya, inda masu neman shugaba Ghaddafi ya kama gabansa suka dunkule suka kafa kungiya da zasu yi Magana da murya daya wato Libyan National Council, tare da bayyana sabuwar tutarsu mai launin baki da ja da kore da kuma taurari, kuma kasashen duniya da dama suka amince da wannan kawance na Libiya, wannan ta sanya kungiyar kasashen NATO ta taimakawa da wannan kungiya da makamai da kudaden gudanarwa domin ganin hakarsu ta cimma ruwa wajen yin awon gaba da Ghaddafi; to irin wannan abu ne ya faru a kasar Siriya, inda suma kungiyoyi masu neman ganin Shugaba Assad ya tafi suka kafa kungiya da zasuyi kawance domin suma suyi Magana da murya daya, wato suka ci nasarar samar da kungiyar Siriyan National Council ko SNC a takaice, sannan suma suka samar da tutarsu mai launin kore da fari da baki da kuma ratsin ja jayen taurari a tsakiyar farin, amma Assad ya sanyawa idonsa toka ya kira wannan kawance da cewa kawancen 'yan ta'adda ne.
Bashar Assad ya yi amfani da manyan makamai domin murkushe wannan kungiya ta SNC. Tabbas, Assad ya halaka dubban mutane a garuruwan Homs da Dar'a da Hama da Aleppo da Baba Amr da Idlib da kuma wani bangare na garin Damascus, kuma duk wannan abin da Assad yake yi, ya kwan da sanin cewa, manyan kasashen duniya masu kujerun naki a majalisar dinkin duniya ya zamemusu kadangaren bakin tulu, domin a gefe guda Amerika da Birtaniya da faransa suna goyon bayansa domin suna tsoron ya kubuce a samu wani shugaba mai kishin addini wanda zai zama barazana ga kasar Israela, sanna kuma, a daya bangaren kasashen Rasha da cana suna goya masa baya, domin tsarin da Siriya take tafiya akansa na gurguzu wanda wadan nan kasashe su ne suke yi masa jagoranci yanzu a duniya, don haka ne duk wani kuduri da za'a kawo akan Siriya a majalisar dinkin duniya Rasha zata hau kujerar naki tare da goyon bayan cana, shi ya sanya Bashar Al-Assad yake rawa tare da yakinin cewa namansa na jaka.
Idan kuma aka bi ta barauniyar hanya, za'a ga cewar Amerika da 'yan kanzaginta suna goyon bayan Assad ya sauka. Ba don komai suke neman Assad ya sauka ba, sai don irin mawuyacin halin matsin tattalin arziki da kasashen turai da amerika suke fama da shi, domin sanin kowa ne, Amerika da 'yan kanzaginta basu ji da dadi ba, a yakin da suka kwashe sama da shekaru goma suna gwabzawa da 'yan Taliban ko Al-qa'ida a Afghanistan da Pakistan domin kuddadene suka bi iska masu yawan gaske, kuma ba tare da anbiya wata bukata ta kuzo mu gani ba, don haka, akallo irin na harara garke Amerika na kallon irin kudin da suka salwanta kuma suna tsoron sake salwantar irin wadan nan kudade akan kasar Siriya. Shakka babu, Amerika da Birtaniya da Faransa zasu so Assad ya tafi a wannan marra ba don suna so ba, misali a sabbin alkaluma na baya bayan nan sun kara nuna cewa sabon shugaban kasar Faransa Hollendes yana fuskantar barazanar karuwa marasa aikin yi a kasar domin bayanai sun ce kusan kashi 12 na faransawa suna fama da rashin aikin yi, don haka dole faransa zata ji tsoron zura kudade cikin yakin da sun san babu nasara.
A karshen makon da ya gabata wakilin musamman na majalisar dinkin duniya da kungiyar kasashen larabawa mista Kofi Annan ya gabatar da bayani a gaban zauren majalisar dinkin duniya, akan hakikanin abin da ya ganewa idanunsa a kasar ta Siriya da kuma yadda ya tattauna da Shugaba Assad akan kudurorin da ya je masa da su guda shida, inda farat da garaje yace, Assad ya yi watsi da su, kuma yace yana tsoron barkewar yakin basasa na iya barkewa a wannan kasa, zaman wanda ya gudana karkashin shugaban majalisar dinkin duniya Nassir Abdulaziz Al-Nassir da kuma babban sakataren majalisar Ban-ki-Moon, shima a lokacin da yake nasa jawabin sakatare janar na majalisar Banki-Moon yace kusan sama da mutum miliyan daya ne ke neman agaji na gaggawa a kasar siriya a yanzu haka. A wani rahoton kuma, danmajalisar dattawa daga majalisar dattawan Amerika Sanata John McCain ya nemi kasar Amerika da ta taimakawa da 'yan tawayen Siriya da makamai domin fatattakar shugaba Assda.
Idan bamu mantaba a 'yan kwanakin da suka gabata ne, dakarun gwamnatin Assad suka yi luguden wuta a garin Houla inda mazauna garin galibinsu sunni ne suka kashe sama da mutane 108 wanda mafiya yawancinsu mata ne da yara kanana, wannan abin da ya faru, kusan ya tayar da hankula sosai a duniya domin ya kara nuna karara yadda gwamntain Assad take cigaba da yin kisan kare dangi akan al'ummar kasar musamman mabiya sunnah, amma da yake Assad bashida kunya ya ce wai 'yan ta'adda ne suka kai wannan hari. Sannan kuma yanzu haka rahotannin da suke fitowa daga kasar ta Siriya suna cewa wasu mutane da ake kyautata zaton dakarun Assad ne sun kai wani mummunan hari a kauyen Hubair inda suka kashe mata da yara kanana kuma suka cinna mu su wuta wal-iyadubillah, a saboda haka ne majalisar dinkin duniya ta nemi a gudanar da bincike a akan wannan kisan gilla da akayiwa mutane a wannan kauye na Hubair, shi ma a lokacin da yake aikowa da gidan talabijin na BBC da rahoto daga kauyen, wkilin BBC yace da mutum ya shiga kauyen zaiji kaurin gawarwaki da aka kone duk da ya ce, jami'an gwamnati sun kwashe su, amma kuma kakakin gwamnatin kasar ta Siriya ya musanta wannan batu inda yace 'yan ta'adda ne suka kai wannan hari kuma a cewarsa mtum tara ne kacal aka kashe, duk wadan nan abubuwan da suke faruwa suna kara nunawa mutane su waye 'yan ta'adda tsakanin Assad da kuma al'ummar kasarsa, kuma a wannan gaba muke tabbatarwa da shugaba Assad cewa Hausawa suna cewa sarari mai kare gudun doki, don haka ga fili ga mai doki, idan zai iya ya karar da mutanan kasar ko kuma musulmi Ahlussunnah a Siriya, da ace Assad zai iya hana kansa mutuwa to da shi ne ya ci nasara, amma tunda yake a bayyane ta ke a gareshi cewa mahaifinsa Hafiz Al-Assad baya raye a wannan duniyar  to watan wata rana shima haka zai bi shi, kuma zai tarar da abinda ya shuka kamar yadda shima mahaifinsa yake ganin abinda ya shuka a can.
Itama a nata bangaren kungiyar 'yan kasuwar kasar Siriya Siriyan Business Forum da suke a kasashen larabawa sunyi taro a kasar Qatar inda suka bayyana cewa zasu taimakawa da kungiyar SNC da kudade domin samun agaji da kuma karfafa musu gwiwa. Muna amfani da wannan dama wajen rokon Allah ya sakawa dukkan wadan da aka zalunta a kasar Siriya, ya Allah mata da yaran da aka kashe a birnin Houla basuji ba basu gani ba, ya Allah ka jikansu ka sanya al-jannah makomarsu, iyalansu kuma ka basu hakurin jure wannan rashi, sauran wadanda suka rasa rayukansu a sauran garuruwa Allah ka jikansu da rahama, ka sanya mutuwa ta zama hutu a garesu, gwamnatin zalunci ta Bashar Al-Assad kuma, Allah ka hanata zaman lafiya, ka gwara kansu, ya Allah ka wargaza sha'aninsu, Ya Allah ka kawowa bayinka dauki ta inda basu zataba. Allah ka taimaki musulunci da musulmi.

Yasir Ramadan Gwale
yasirramadangwale@gmail.com
http://yasirramadangwale.blogspot.com  

Sunday, June 3, 2012

Shaye-Shaye Tsakanin Matasa: Suwa ke da Laifi?

 Ahmadu Giade Shugaban Hukmar hana sha da fataucin Miyagun kwayoyi ta Najeriya

Shaye-Shaye Tsakanin Matasa: Suwa ke da Laifi?
Wannan harka ta shaye-shayen miyagun kwayoyi  tana daya daga cikin matsalar wannan zamani, kuma tana zamowa babban kalubale da yake fuskantar gwamnatoci da daman gaske a kasarnan. Hakika dabi'ar shaye-shaye mummunar dabi'ace musamman tsakanin matasa wadan da ake ganin su ne manyan gobe, matasan da idan lokaci ya yi ko hali ya kama su ne zasu jagoranci wannan kasa domin kaita ga gaci. Wannan babbar matsalace da ta ke barazana ga zama lafiyar kowace irin al'umma. Domin wajibin hukumomi ne tsarewa al'ummarsu hankalinsu da lafiyarsu, musamman acikin wannan mawuyacin lokaci.
Kusan yanzu, hakar shaye shaye ta sauya ba kamar yadda aka santa a shekarun baya ba. Yanzu kusan komai yana tafiya ne da zamani, da a yadda muka sani, daga mashaya taba sigari, sai masu zukar tabar wiwi wadan da sune muke kallo da cewa 'yan iska ne na kwatance, mai shan shalisho kuwa daman wannan kazami ne, ko su kansu wasu daga cikin 'yan shaye-shayen suna kyamar dan sholi, idan kuwa aka ce mutum yana shan giya, shakka babu lamari ya lalace, wannan mutumin babu wanda zai kalleshi da kima ko daraja. Idan kuwa aka ce wane dan kwaya ne to watakila yana shan Ajigarau ne, ko wani magani da ake kira da suna buta ko alabukum ko daagaa wanda duk wadan nan magungunan aji garau ne.
Amma yanzu wannan batu ba haka yake ba. Shaye Shaye ya daukin wani sabon salo ta yadda bawai kawai ga maza ya tsaya ba abin har da mata, ta yadda suke shan kwayoyi masu yawa domin su bugu, akwai magunguna da aka sani na tarine ko na mura sai mutum ya yi ta afasu yana korawa da ruwa tun yana gane mutane har sai ya dena, zakaji mamaki idan kaji yadda matasa suke baiwa wannan mummunan aiki muhimmanci, kuma wani Karin abin bakinciki da takaici har da manyan mutane da matsakaitan matasa da kuma dimbin yara sabbin balaga a wannan harka.
Magungunan da ake sha domin a bugu sun hada da Benelin da Totalin da emzolin da Rocci da sauran dangogin maganin tari ko mura, irin maganin da ake zubawa acikin 'yar karamar kwalba ake sha da dan karamin cokali sai ka samu yaro ko yarinya sun daddakeshi a lokaci guda, wanda wannan ya wuce over dose ya tafi alamar hauka, domin maganin da likita zai rubuta da za'ayi akalla mako biyu ana sha amma mutum ya shanyeshi a lokaci guda, wannan hauka ne ko hankali? wannan ya saba da duk wani lafiyayyan hankali. Galibi yanzu masu irin wannan shan magani domin buguwa mata sukafi yawan yinsa, wasu sukance idan aka hadashi da lemon lakasera ya fi tafiya dai-dai; Allah ya kiyaye.
Akwai kuma wasu 'yan uwa matasa da yawa musamman maza da suke shan wasu nau'ikan da ba wadan nan ba. Misali akwai wasu magunguna da ake kira Rafanol da Tiriftizon wanda wadan nan magunguna har doki ake baiwa su, amma saboda kaiwa makura irin ta matasanmu sai dan adam ya sha wadan nan magunguna domin ya bugu; a lokacin da ake tambayar wani da yake ta'amali da kayan buguwa waishin wane irin dadi yakeji idan ya bugu? Ya fadi cewa shi dai idan yasha ya bugu ji yake kamar yana tafiya akan katifa, yace zai ji iska na shigarsa ta ko ina, wai a tunanisa wannan shi ne jindadin shaye-shaye, wasu kuma su ce maka wai sunfi samun nutsuwa idan sukayi wannan shaye-shaye, ko kuma wai idan ran mutum ya baci to ya samu yadan busa taba sigari ko wiwi a lokacin wai zai ji dama.
Bayaga wannan, akwai wata kwaya da take fitowa acikin ciyawa. Ita dai wannan kwaya ciyawace kamar hatsi da ta ke fitowa a waje mai tsandauri, ana kiranta da sunan zakami, wanda idan mutum yasha idan mai karamar kwakwalwa ne idan ba'ayi hankali ba shi kenan ya tafi, duk wannan domin a bugu aji garu, sannan harwa yau akwai 'yan wiwi suna nan suma suna yin nasu shaye-shayen, wanda 'yan siyasarmu da dama suka taimaka musu da wannan taba ta wiwi domin suji dadin yin aiki, me kake jin zai faru a lokacin da mutum yasha yaji tayi masa karo? komai ma zai iya yi; kuma da yake shi Ubangiji ba azzalumin bawansa bane su irin wadan nan 'yan siyasa da suke lalata yaran wasu ta hanyar saya musu kayan maye, suma 'ya 'yansu suna can kasashen da aka kaisu karatu, suna koyan shan tabar shisha irin wadda larabawa suke zuka, da shan kwayoyi.
Ka duba cikin garuruwanmu cike yake da mahaukata da tababbu. Akwai mahaukata da yawa wadan da ta sanadiyar shaye-shaye suka sami wannan tabi na hauka, wasu kuma, ba mahaukata bane tuburan zautuwa kawai sukayi, suna nan suna yawo kwararo-kwararo kuma suna baraza ga rayuwar mutane, amma kuma, hukuma tayi ko inkula da su, sai kaga narkekyan kato ya haukace kuma yana yawo da sanda ko wani karfe da ya iya ji wa duk wanda ya samu ciwo da shi amma kuma hukumomi sun barsu kara zube suna yawo cikin mutane ba tare da yin wani yunkuri akan su ba.
Kamar yadda hukumar hana sha da fataucin miyagun kwayoyi ta NAFDAC ta bayar da wasu alkaluma da suke nuna cewa a jihar KANO ana kara samun adadin 'yan kwaya ko 'yan wiwi yana karuwa cikin sauri. Wannan babban kalubale ne ga hukuma, hakkin hukuma ne ta tsarewa al'umma hankalinsu, gwamnati tafi kowa sanin duk inda ake sayar da wadan nan miyagun kwayoyi, akwai fitattun unguwanni a kano da suka shara da hada-hadar wadan nan miyagun kwayoyi kuma hukuma tasan das u, amma saboda su wadan nan matasa da suke shan miyagun kwayoyin suna yiwa 'yan siyasa amfani shi yasa basu cika daukar wani mataki na kuzo mu gani ba, lallai ya zama wajibi gwamnatocin jihohi da gwamnatin Tarayya su tashi tsaye haikan wajen yaki fafur da wannan mummunar dabi'a ta shaye-shaye tsakanin matasa.
Shaye-shaye babban laifi ne da ya sabawa hankali da tunanin dan adam, haka kuma ya saba da dokokin kowace irin kasa, above all kuma ya sabawa addini da al'ada da tarbiyyarmu da zamantakewarmu, lallai wannan babban laifine da ya shafi bangarori da daman gaske, kama daga su kansu masu shaye-shayen da iyaye da al'umma da kuma gwamnati.
Iyaye suna da laifi babban akan wannan batu. Domin wasu da yawa suna sane da cewa 'ya 'yansu na shaye-shaye amma kuma basa daukar wani mataki na magance hakan, misali, zaka samu galibin yaranmu sukan fara koyon shaye-shaye ne a lokacin bukukuwan Sallah, wasu suna kiran abin da suna happy sallah, wato a more a gwangwaje yadda ake so, inda zakaga kananan yara na koyar zukar taba sigari, wanda daga nan ake cigaba zuwa busa tabar wiwi idan kuma akayi rashin nasara abin ya dore sai kaji yaro ya iya shan komai. Kaga wannan iyaye ne suka yi sakaci sosai akan 'ya 'yansu, domin zaka samu ba'a cika lura da zirga-zirgar yara ba a lokacin bukukuwan sallah, kowane uba yabar 'ya 'yansa su shanawa yadda suke so batare da kwabar sub a, ko bibiyar inda suke zuwa, da abinda su ke yi.
Lallai wajibin iyayene su tashi tsaye haikan wajen ganin sun yaki wannan mugunyar dabi'a ta shaye-shaye. Kamar yadda Bahaushe yake cewa d'a na kowane, dole iyaye da dattawa da masu unguwanni su tashi domin yaki da wannan mugunyar dabi'ar, wani abin takaicin shi ne wasu masu mulkin sukansu 'yan kwaya ne, domin nasan wani mai unguwa da a cikin zauren gidansa ake yin shaye-shaye kuma hardashi, idan kazo ba ka da ko kwabo to insha Allahu bazaka rasa 'yar tabar da zaka zuka a wajensa ba, kaga wannan shi ne baya babu zani kenan, wai mai dokar barci ya bige da gyangyadi.
Haka kuma, wajibin hukumomi ne su tashi tsaye domin yaki da sha da fataucin wadan nan miyagun kwayoyi, ta hanyar yin hukunci mai tsanani ga duka wanda aka kama yana harkar safarar wadan nan miyagun kwayoyi da kuma masu sha, lallai dole gwamnati ta takawa 'yan siyasa birki domin suna taka muhimmiyar rawa wajen jefa 'yan uwanmu matasa cikin wannan mummunan yanayi, da yawansu su ne suke sayamusu wadan nan kayan maye, da basu makamai domin su farwa abokan 'yan hamayya.
Sannan yana da kyau gwamnati ta samar da wata hukuma ko ma'aikata wadda zata ringa tallafawa irin wadan nan matasa da sukayi shaye-shayen kuma suka dena. A tallafa musu ta hanyar koyamusu sana'o'I da basu jari da mayar dasu makaranta, tare kuma da sama musu malaman da zasu koyar da su tsarki da alwala da sallah da sauran hukunce-hukuncen addini, wallahi da yawan wasu masu wannan shaye-shaye idan kayi hira dasu zaka samu suna da kwakwalwar gaske, domin na taba ganin wani dan shaye-shaye da duk lissafin duniya zaiyi maka shi da ka batare da yayi amfani da kwakuleta ba, irin wadan nan matasa masu kwakwalwa muke sakaci da su suke haukacewa a banza da wofi, batare da yi musu wani tanadi ba wannan babbar hasara ce garemu.
Sannan su kansu al'umma(society/community) su sani wadan nan matasa 'yan uwanmu ne, daga cikinmu suke. Lallai ya zama wajibi a garemu wajen janyo su tare da nuna musu muhimmanci rayuwa, da kuma illar wannan harka ta shaye-shaye, domin wasu zaka samu suna jin Magana, suna daukan shawara, matsalar kawai itace wanda zai kirasu yayi musu nasiha ne babu, kowa ya kame hannu tunda babu dansa to dan kowa ya mutu, abinda Bahaushe yake cewa idan jifa ya shallake kanka . . . lallai sai mun tsaya tsayin daka wajen ganin munbi hanyoyin da suka kamata wajen ganin anshawo kan wannan matsala ta shaye shaye wadda barazanarta tana da yawan gaske. Allah ya shirya mana al'ummarmu. Amin.

Yasir Ramadan Gwale
yasirramadagwale@gmail.com
http://yasirramadangwale.blogspot.com

Saturday, June 2, 2012

Shin Ko Ya Dace Iran ta Mallaki Nukiliya?



 
Shin Ko Ya Dace Iran ta Mallaki Nukiliya?
Kusan anjima ana ta sabatta juyatta akan wannan lamari na mallakar makamashin Nukiliyar Iran. tun lokacin tsohon shugaban hukumar binciken makamashin Nukiliya ta duniya IAEA Muhammad el-Baradai ake ta kai ruwa rana da kasar Iran akan wannan nufi nata na sarrafa makamashin Uranium wanda shi zai bata damar mallakar Makamashin Nukiliya. A yanzu haka kasar Iran na aikin sarrafa makamashin Uranium daya kai kashi 20 cikin dari, wanda shi ne hukumar IAEA karkashin sabon shugabanta Yukiyo Amano suka yarjewa kasar ta sarrafa.
Abu na farko sai mu fara da tambayar menene makamin Nukiliya? Hakika makamin Nukiliya kusan a wannan duniyar babu wani makami daya kaishi illa, domin illarsa ba wai kawai wadan da aka harbawa ba kadai harda mutanan da zasu zo nan gaba wannan makami na iya yi musu illa, bayaga ga halaka dubban rayuka a lokaci guda, da hasarar dimbin dukiya da sauransu. Idan muka koma baya muka duba yadda Amerika ta gwada wannan makami a shekarar 1945 akan kasar Jafan a garuruwan Hiroshima da Negasaki inda masana suka ce ya kashe akalla mutane kimanin 200,000, wannan makami yayi musu mummunar illa kwarai da gaske, wanda masana suke cewa wannan illar tana binsu haryanzu.
Tun bayan wannan mummunan harin ta'addanci da Amerika takaiwa kasar Jafan ne kungiyar kasashen NATO da kasashen duniya suka zauna inda sukayi yarjejeniyar mallakar makai wadda ake kira da sunan Kyoto Convention ko Kyoto Protocol, inda akayi yarjejeniya tsakanin manyan kasashen duniya da kananan kasashen da ake kira Third World Countries da kuma matsakaita, hakika wannan yarjejeniya cike take da tsabagen zalunci da son kai, da kuam rabon kura( wato idan aka baiwa kuara rabon nama, sai ta ware mai yawa ta sa agabanta, sannan tace kowa ya dauki na gabansa) wannan shi ne abinda Amerika da NATO da kuma kwamitin tsaro na majalisar Dinkin duniya sukeyi, domin wannan yarjejeniya ta yarda wasu kasashe su mallaki wannan makami, sannan kuma ta hana wasu mallaka, sannan wasu kuma da suka riga suka mallaka aka daga musu yatsa akan cewa to ya isa haka, kasashen da suke da wannan makami sun hada Amerika, Ingila, Faransa, Rasha, Cana, Indiya, Pakistan, Italiya, Jamus da Israela da sauransu.
Shin ana iya sarrafa makamashin Nukiliya ta wani fanni na ci-gaba? Hakika, wannan batu haka yake, ana iya sarrafa wannan makamashi na Nukiliya domin samar wutar lantarki da dangoginta. Don haka ne a farkon lokaci kasar Iran ta dage akan cewa ita wannan makamashi nata na zaman lafiya ne inda tace zata sarrafa domin samar da wutar lantarki da wasu abubuwa na ci-gaban zamani, amma da yake su kasashen Turai da Amerika sun san mece gaskiyar manufar Iran akan wannan nufi nata sukayi ta Tirjiya.
Me yasa Iran ta dage akan sarrafa makamashin Nukiliya? Ya zama wajibi a yi wannan tambayar shin meye ya sanya kasar Iran ta dage akan mallakar wannan makami ko makamashi, Na farko sanin kowane kasar Iran itace kasar da bata Larabawa ba kuma tafi kowacce kasa kusanci da kasashen Larabawa da suke a yankin Gabsa ta Tsakiya, kamar kuma yadda yake a bayyane cewa kasar Iran kasace ta 'yan Shi'a Rafilawa, sannan kuma kowa yasan da cewa kasashen da Iran take makwabtaka da su kasashen Musulmi ne Sunni, kuma manufar Iran akan musulmi sunni ba boyayya bace, wannan yake kara nuna cewa lallai akwai abin tsoro idan kasar Iran ta mallaki wadan nan makamai, kasancewar kasashe irin su Saudiyya da Bahrain da Qatar da Kuwat da Iraqi da United Arab Emirate kusan duka wadan nan kasashen musulmi ne sunni wadan da suke zaman doya da manja da Iran don haka mallakar wannan makami ga kasar Iran babbar barazana ce ta zaman lafiya ga kasashen Gulf ko gabas ta tsakiya.
Shin idan Iran ta mallaki makamashin Nukiliya a wane mataki take? Sai mu yi tambaya shin da gaske ne, cewa wannan makami da Iran ke shirin mallaka barazana ne ga Israela? Ko kuwa barazana ne ka kasashen musulmi sunni? Shin Iran a wane matsayi zamu kalleta da wannan makami, shin kamar yadda ake cewa Pakistan itace kadai kasar Musulmi da ta mallaki Nukiliya; itama Iran idan takai ga mallaka za'a sanyata ne a sahun kasashen musulmi masu Nukiliya ko kuwa a zaman kasar Shi'awa mai makamin Nukiliya? Saud a yawa nakanyi nazarin wannan tambaya shin a wane matsayi zamu ajiye Iran dangane da batun Nukiliya, bantaba zaton Iran bazata yiwa kasashen Musulmi barana da wannan makami na Nukiliya ba idan har takai ga mallakarsa. Sannan anya kuwa ba kura ake kokrin lullubowa da fatar akuya ba, a nuna mana cewa Amerika na adawa da Iran akan wannan batu, amma kuma daga gefe guda sun sahalemusu, domin ayi amfani da Iran wajen farautar 'yan ta'adda a kasashen musulmi, kamar yadda ya bayyana cewa dukkan irin abin day a faru da marigayi Saddam Hussein da taimakon kasar Iran aciki dari bias dari, Allah dais hi ne masani mai hikima, muna rokon kuma yak are rayukan musulmi daga barazanar wannan Nukiliya na Iran.
Sannan kuma, a daya bangaren akwai kasar bani Yahudun Israela wadda da ita da Iran suka sanya Larabawa a tsakiya, itama dai kasar Israela tana da wannan makami na Nukiliya, sannan kuma tana dari-dari da Iran a yadda ake nuna mana, amma kuma a zahirin lamari Iran da Israela bakinsu daya ta wasu fannoni da daman gaske, na farko Amerika a yadda suke nunawa suna tsoron wannan makami na Iran barazana ne ga kasar Israela wadda ke zama 'yar lelen kasar Amerika, don masana sunce makamin Nukiliyar Iran zai iya zuwa har Tel Aviv idan an harboshi daga Iran, wanda kuma wannan babbar barazana ce ga cigaba da mamayar da kasar Israela keyiwa kasar Palasdinu, amma a fadarsu.
Haka kuma, masana sunce akalla ana bukatar makamashin Uranium ya kai kashi 90 kafin a sarrafa makamshin Nukiliya, wanda ya zuwa yanzu Iran tana aikin dafa ko sarrafa kashi 20, Shugaban Hukumar IAEA na yanzu Yukiyo Amano ya jagoranci wata tattaunawa a birnin Baghdad na kasar Iraqi akan makamashin Nukiliyar Iran, inda anan ne ya bayyana cewa zai je Tehran don ganawa da hukumomin gwamnatin Ahmadi Nejad akan wannan batu, kuma tuni akajiyo saukar Amano a Tehran inda ya gana da Ali Larjani akan wannan batu kafin ya wuce don ganawa da AhmadiNejad.
Abin tambaya wace iran Dimokaradiyya Amerika da majalisar Dinkin Duniya suke yi da ta hana wasu kasashe rawar gaban hantsi?  Misali  da yawanmu muna sane da yadde ake kara samun takun saka da kasar Amerika da kuma Koriya ta Arewa akan wannan batu na mallakar Nukiliya, itama dai wannan kasar dake can yankin gabas mai nisa, ta mallaki wannan makami mai hadarin gaske. Amerika itace kasar da tafi kowace kasa kurarin Dimokradiyya shin wace irin doka ce ta baiwa Amerika damar mallakar dukkan irin makamin da ta ke so amma ta hana wasu kasashe? Duk da surutan karya da sakataren tsaron Amerika Leon Paneta da Suzan Rice da Hillary Clinton da Ban-Ki Moon suke ta yi akan wannan batu, ya kamat idan har da gaske dimokaradiyyar ake son yi ta gaskiya to bai kamata wata kasa ta ringa dannewa wata kasa hakki ba ko kuma hanata rawar gaban hantsi.  Ya Allah ka kare al'ummar musulmi daga barazanar wadan nan makamai masu matukar hadari a doron kasa.
Yasir Ramadan Gwale
yasirramadangwale@gmail.com
http://yasirramadangwale.blogspot.com

Al-Adar Sabule Wando Tsakanin Matasa Daga Ina?

AL-Adar Sabule Wando Tsakanin Matasa Daga Ina?

Yana daga cikin munin al'amuran wannan zamanin tsakanin matasa shi ne wannan al'adar ta sabule wando. Sabule wando daga ainihin inda ake daura wandon wato kugu zuwa kan duwaiwai, wannan bakuwar al'adace ga al'ummar Hausawa, kuma wannan mummunan abin koyi ya samo asali ne daga bakaken fata mawaka a kasar Amerika, kuma, wannan mummunar ta'ada abin da zai kara nuna maka cewa ko da a can Amerika 'yan iska da 'yan kwaya suke yinta, don bazaka ga wani mai kima da sanin ya kamata ba yana wannan abu, duk inda kaga mutane zaka gansu da shigarsu ta kamala, sai fa idan kaje sansanin 'yan iska mafiya yawansu bakar fatar Amerika nanne zaka ga irin wannan fitsara da rashin tarbiyya.
A salain wannan fitsara ta sabule wando. Kamar yadda na saurara acikin wani shiri na Murayar Amerika mai suna Sakonmu Na mako, Mallam Sahabo Imam Aliyu Hong ya yi bayani akan asalin wannan fitsara ga abinda y ace " wato ada can a lokacin da ake aikin Bauta a kasar Amerika, idan bakar fata yayi laifi aka kaishi gidan kurkuku, akan bashi kaya irin na nasaru ya saka amma ba tare da mazagi irin na turawa ba, wannan ta sanya, a wancan lokacin, masu cin sarka sukan sanya kayan haka idan akaci sa'a wandon ya yi wa wanda aka baiwa yawa, sai ya rika sabulewa har yazo kan duwaiwai, a lokacin nan su kuma turawa masu kula dasu sai u sanya mutum daukar abu aka kuma ya tallafe da hannayensa guda biyu wannan zata sanya yana tafiya wandon na saukowa kasa, su kuma suna binsa a baya suna ta sheka dariya" a yadda Mallam Sahabo ya fada, wannan itace asalin wannan al'adar ta sabule wando, a lokacin idan turawa suna bada labarin bakaken fata saisu rinka sabule wando da nufin yadda bakin mutum ke tafiya a gidan yari. Wannan shi ne tarihin wannan muguwar dabi'a.
Da yake yanzu matasa kusan a ko ina a duniya zaka samu sun tasirantu da mawakan Amerika. Wadan nan mawaka, bakaken fata wadanda galibinsu ba mutanan kirki bane, kodai 'yan iska 'yan daudu ko 'yan luwadi ko masu neman mata ko kuma 'yan kwaya da 'yan wiwi. Abin mamaki sai kaga duk wani irin hauka da shirme da mawaki ya yi sai ya zama abin ado ga daukacin matasan wannan zamani, ba wai matasanmu na Najeriya ba harda larabawa, harma da turawan suna irin wannan fitsara.
A da can lokacin da wasu shekaru da suka shige ba masu yawa ba, anyi wani mawaki mai suna TuFac (2pac) a kasar Amerika, ya yi sharafinsa kusan zaka samu komai yayi ya zama yayi a wannan lokaci. A lokacin dashi wannan mawaki ke tsiyarsa, zaka samu baya yin wata shiga ta mutunci ko kirki domin sau da yawa zaka ga fitsara kawai sukeyi a cikin wakokinsu, ta yadda zakaga suna rawa da mata tsirara haihuwar uwarsu, shi wannan mawaki shi ne ya koyawa da dama daga cikin matasanmu daura wani yanki aka da yayi kama da kallabi da ake kira "Bandana" sai kaga kowane kucakin idan ya yi wanka so yake a ce ya hadu ta hanyar daura wannan kyalle a kansa, ko kuma, yin aski kwal-kwal tare da barin dan karamin gemu da gashin baki badon koyi da sunnah ba sai kawai domin koyi da wannan mawaki tufac, acikin wakarsa ta Baby Don't cry karara ana koyawa matasa yadda zasu kama 'yan mata ta karfin tsiya ayi lalata dasu ko sun yarda ko basu yarda ba. Shi dai wannan mawaki ya mutu don haka duk tsiyar daya aikata yana can yana ganinta, amma ya barwa matasanmu mummunan gado.
Bayan wannan mawaki, ansamu wasu da yawa daga cikin 'yan wasan kwaikwayon kasashen turai da Amrika inda suke ta koyawa matasanmu sabbin tsiyataku. Misali daura robobi a hannu ko daura tsumma ko sanya manyan sarkoki wanda duk mai hankali idan ya kalla yasan akwai alamar Hauka da tabin hankali, kawai mutum ya sanya sarkoki sun masa yawa a wuya, ko kuma a sanya riga batare da amballe butur ba duk wai don a nuna gayu.
Yanzu kuma wani mawaki da yake tashe ta rashin kunya da fitsara a Amerika shi ne Lil Wayne. Shi dai wannan mawaki da ganinsa babu ko tambaya kasan sunyi hannun riga da mutanan kirki, bayan yasa anyi masa rubutu a kusan ilahirin jikinsa sannan shima yana wannan al'adar ta sabule wando da sanya sarkoki, da bayyana kalamai na batsa. Abin mamaki da ban haushi da yawan matasanmu basu ma san me wadan nan mawaka ke fada a cikin wakokinsu ba, amma kawai sai kaji wai sune abin birgewa, kaga mutane sun cika wayoyinsu da irin wadan nan wakoki wanda galibinsu batsace tsagwaronta.
Sannan kuma, ita wannan dabi'a da matasanmu suke kwaikwayo ta sabule wando sai ka samu suna sanya wani irin wando wanda kasansa ya tsuke sosai ta hanyar kama musu jiki daga mazaunansu, kuma ya dan bude ta yadda ko bakasanya tazuge ba wandon bazai zamo sama da yadda ka sanyashi ba, wato idan ka sanyashi a kasan duwaiwai  a nan zai tsaya saboda kasan ya tsuke, saboda cibayan tunani da rashin fahimtar manufar rayuwa wai wannan shi ne abin birgewa tsakanin matasa, wai komai kauyancinka matukar kayi irin wannan shiga to kai ka-cinye, ka zama wayayye ka zama caburos tunda ka iya tafiya da zamani; wannan ta sanya ko kauyuka ka shiga sai kaga suma ba'a barsu a baya ba ta wannan fannin kowa so yake ace masa shima wayayyene ko kuma gaye.
Abu na gaba, shi ne, yadda kwallon kafa irin ta kasashen turawa ta shiga zukantamu sosai da gaske, ta yadda suma duk wani iskanci da dan kwallo zaiyi abin birgewa ne. yanzu akwai wani irin aski da matasa keyi da ake saisaye gefe da gefe abar gashi a tsakiyar ka, kamar yadda wani dan kwallon kulab din Real Madrid Christiano Ronaldo yake yi, wai duk wannan shi ne babban abin koyi a wajen matasanmu, tur da irin wannan mummunan gado da matasa ke samu daga turai da Amerika.
 Bayan wannan, akwai kuma wasu masu sanya dan kunne guda daya a gefen kunne ko na dama ko na hagu duk wannan shi ma anayinsa da sunan wayewa ko cigaba, ko a sanya kwaftareren takalmi, ko kuma kwaftareren tabarau wanda galibi yanzu mata suka fi sanya irin wannan tabarau.
Wannan babban kalubale ne ga iyaye maza da mata da malamai da kuma hukumomi. Wajibin iyaye ne su baiwa 'ya 'yansu tarbiyyar da tayi dai-dai da koyarwar addinin musulunci, da kuma tsarin zamantakewa irin tamu ta Hausawa. Haka kuma, wajibin hukuma ne ta baiwa mutane kariya ta hanyar tsare musu hankalinsu da tunaninsu da lafiyarsu uwa uba rayukansu da dukiyoyinsu. Sannan suma malamai masu wa'azi tsakani da Allah wannan hakki ya rataya a wuyansu domin cigaba da fadakar da al'umma kamar yadda akeyi, abin mamaki, malamai suna wa'azi amma wannan al'ada kullum dada cigaba ta ke yi kamar wutar daji. Allah ya shirya mana matasanu shirin addini.
Yasir Ramadan Gwale
yasirramadangwale@gmail.com
http://yasirramadangwale.blogspot.com

Abokantaka A Sabon Karni!!!


Aboki wani mutum ne majibincin rayuwar dan uwansa. wato aboki shi ne wani mutum da zuciyarka da tunaninka ya zo daya da nasa, kamar yadda Hausawa kance sai hali ya zo daya sannan ake abokantaka. Haka kuma, malamai masana nazariyyar dan adam sun ta yin binciken shin wane aboki. kamar yadda Allen 1996 yake cewa " dole ne kayi wa kanka tambaya kafin ka zabi aboki" yace dole ne mutum ya yiwa kansa tambayoyi kamar haka: Shin wane ni? wa nake bukata ya zama abokina? Me yasa nake son wane ya kasance tare da ni? da wasu tambayoyin daban. ta hanyar samun amsoshin wadan nan tambayoyi ne zaka gane mutanan da kake bukata a rayuwarka da kuma mutanan da suke bukatarka a rayuwa.
Hakika acikin wannan rayuwa, zaiyi wahala ka samu wanda yake rayuwa shi kadai ba tare da taimakon abokansa ba, wato abin da ake kira (Recleus Life), abokanai suna da matukar muhimmanci tare kuma da tasiri a rayuwa, domin sune sukan taimakamaka wajen yanke hukuncin tunaninka, da kuma tayaka hangen abinda ya kamace ka. lallai duk wanda yake rayuwa ba tare da samun goyon bayan abokansa ba to yana da babban gibi a cikin rayuwa, domin akwai al'amura da yawan gaske wadan da bazaka iya yin maganarsu da iyayanka ko matarka ko kanneka ba dole sai da abokai. Shakka babu yanayinka yanayin abokanka, kamar yadda Allen ya fada, idan kayi sa'a kai mutumin kirki ne to da wahala ka samu abokanka mutanan banza, don haka zasu taimaka maka da muhimman shawarwari wajen yanke hukunci a rayuwa.
Sauda yawa abokai sukanyi tasiri sosai azukatan abokansu sama da iyaye. wannan yana faruwane musamman a wannan zamanin ta yadda ake kara samun gibi mai yawa tsakanin iyaye da 'ya 'yansu, wasu iyayan tsakaninsu da 'ya 'yansu maganganu ne takaitattu, basu ko san halin da 'ya 'yansu suke ciki ba, basa shawara da su, don haka dole ne su kuma 'ya 'ya su cike wannan gurbi da abokansu, wadanda sau da yawa sune suke dauke musu kewar rayuwa. Musamman 'yan uwanmu mata sunfi fadawa cikin wannan yanayi ta yadda zakaga mace a gidansu ba'a damu da ita ba, ba'a neman shawararta, kaga yarinya ta balaga, amma ubanta baisan ya takeyi da kayan amfani na yau da kullum ba, kamar audugar mata, kayan kwalliya, sau da yawa iyaye maza, zaka samu wani uban baitaba sayawa 'yarsa kayan kwalliya ba kuma bai taba bata kudi ta saya ba, ita kuma uwarta sai ka samu tana kunyar tayi magana da ita akan musamman abin da ya shafi al'ada, yarinya sai ta fara al'ada har ta gama babu wanda ya sani tsakanin iyayanta tana ta kunzugu da tsummokara, sai dai idan ta hadu da kawayanta su tattauna.
Ta ya ya ake  iya samun abokai? Hakika wannan tambaya tana da matukar muhimmanci kwarai, domin kamar yadda mukayi bayani a sama cewa aboki majibincin lamarin abokinsa ne, kuma rayuwa bata yiwuwa sai da abokai. Kamar yadda muka sani a da can kakanninmu da kakannin kakanninmu rayuwarsu batyi fadiba kamar tamu. Hakika a wancan lokacin abokai basu da yawa domin galibi idan ka duba rayuwarsu zaka samu, galibi mutanan kauye daya ko gari daya kai koma unguwa daya ne ke abokantaka. Saboda karancin rashin sadarwa ko kuma "wayewa" irin ta zamani. A wancan lokacin hanyoyin da ake bi wajen samun abokai sun hada da Dandali, wato samari maza da mata kan hadu a dandali domin tattaunawa da sada zumunci tsakaninsu da kuma nishadi, ananne ake haduwa tsakanin 'yan waccan unguwar da wannan unguwar don kulla zumunci; Daga nan kuma sai makarantar Allo inda zaka samu mafiya yawanci yaran unguwa daya kanyi karatu a hannun malamai guda, hana rantsuwa sai yaran da ake dauka ake kaisu wasu garuruwan domin neman ilimin al-qurani, wannan ta baiwa wasu da yawa dama wajen samun abokai wadan da suke da al'adu da suka sha bamban da nasu, misali, a makarantar allo daya zaka iske yara daga kasar sokoto ko daga kasar Gongola ko kano ko zariya da sauransu duk suna karatun allo tare a wancan lokaci.
Har ila yau, wata hanya ta samun abokai cikin sauki, itace matarantar boko. Hakika, wannan tana daga cikin damarmaki na farko-farko na samun abokai da suka sha bamban da wanda akeyi tsakanin al-majirai, domin zaka samu wannan yara ne kowa ya sa kayansa fes-fes sabanin makarantar allo da yare ke zama da datti, haka abin kan ci gaba har zuwa makarantun gaba da firamare wato sakandare, wanda wannan abokantaka itace tafi kowacce dorewa a wannan zamani, domin zaka samu galibin abokai na sakandare basu cika sakaci da wannan abokantaka tasu ba ko da kuwa sun kammala makaranta, musamman wadan da sukayi makarantun kwana, shi yasa, yanzu zakaji kungiyoyin tsaffin dalibai kamar Barewa Kwalej Zariya da sauransu .
Akwai aboki daya amsa sunan aboki, wanda idan baka ganshi ba kwana biyu zaka ji dalili; sannan akwai wanda ake kira da turanci (Acquaintance) wato shima abokine amma bana kusa ba, misali wanda kuke haduwa dashi a makaranta, idan ka ganshi kukan gaisa, idan kuma baka ganshiba bazaka damuba haka shima bazai damuba. Akwai bambanci mai yawa tsakanin Aboki na kusa da na nesa (Friends da Acquaintance).
Baya ga wadancan hanyoyi na makaranta da ake iya samun abokai, ana iya samun abokai ta hanyar kasuwa, ko wajen aiki. Itama wannan wata muhimmiyar hanya ce ta samun abokai majibinta sashe, suma sukan taka muhimmiyar rawa sosai a rayuwar mutum, ta yadda zakaga ana samun karuwar alaka da dangantaka sosai tsakanin abokan kasuwa dana wajen aiki.
Wata hanya mafi Sauki da zamani yazo da ita ta samun abokai itace ta hanyar Sadarwa. Hakika wannan hanya ta sadarwa (Social Network) ta zo da abubuwa masu saukin gaske, kusan itace hanya mafi sauki da zaka fahimci kanka da kuma abokan mu'amalarka, Kana dakinka a zaune zaka iya Magana da mutumin da yake a can wata kasa mai nisan gaske, kuma ya zama abokinka sosai kamar kun tashi tun yarinta, bayan kuma watakila bai taba ganinka ba kaima baka taba ganinsa ba, wannan hanya itace ta zaurukan tattaunawa da musayar ra'ayi kamarsu Fesbuk da Twitter da Friends Reunited da Classmate da sauransu. Bayan wannan kuma akwai wata hanyar ta amfani da wayar hannu, musamman wadanda suke amfani da wayoyin Blackberry, da dangoginta, da kuma damar da kamfanonin sadarwa suke bayarwa ta amfani da tsarin tura gajeren sakon SMS da kuma tura sakonnin hotuna daskararru da masu motsi, da kuma tsarin shiga dakin hira da abokanai wato Chart Room. Akwai hanyoyi da daman gaske kusan kullum ana kara samun wasu sabbin hanyoyi na kulla alaka da zumunta tsakanin abokanai a Internet.
Muhimmancin abokantaka ta Internet: Wannan hanya ba karamin saukakewa mutane abubuwa da dama tayi ba, domin mutumin da kake ganinsa daga nesa ya yi maka nisa sosai, amma sai kaga cikin arha gashi kana Magana dashi yana mayarmaka, misali wannan hanya ta sadarda shugabanni da talakawa, ta yadda zakaga Gwamna ko shugaban kasa yana musayar kalamai da talakawa wanda ko kusa a zahiri hakan zata zama da kamar wuya. Wannan hanya tana da muhimmanci sosai, zata bata damar sanin al'adun wasu mutanan, misali zaka samu Bakano da Bazazzage da Bahadeje da Baktsine an hadu anata barkwanci, wannan yakan baka damar fahimtar wasu abubuwa da dama da baka sansu ba. Wannan tsari na abokantaka yana kaiwa harga abokantaka ta zahiri, inda ake haduwa a wasu kebantattun lokuta domin ganin juna da kara dankon zumunci
Abokankatar Internet Gaskiya ce kuwa? Shakka babu wannan abokantaka akwai yaudara a cikinta sosai da gaske, domin idan ka shiga bayanan wasu da suke sanyawa sai ka kasa fahimtar su waye su? Wani lokacinma kakan kasa bambance tsakanin mace da namiji, sai kaji wani ya yi amfani da wasu irin sunaye wadan da ba ma'arufai ba. Sannan wannan abokantaka takan zama gaskiya ya yin da ka hadu da mutumin da kake abokantaka dashi a zahiri, kuma akan samu shakuwa ta karu sosai, fiye da abokanka na kuruciya, Misali akwai abokina da muka jima tare dashi a wannan kafa ta sadarwa, wata rana kwatsam na niki gari nace zan kawo masa ziyara, inda na taka har inda yake a cikin Jami'ar Ahmadu Bello dake zariya, wannan ya kara karfin alaka sosai tsakanina dashi, haka nima nakan samu mutane da yawa wadan da suke zuwa takanas ta kano domin kawomin ziyara kasancewar mundade da sanin juna ta wannan hanya, hakika wannan wata muhimmiyar kaface da mutum zai samu mutane daga gurare daban daban a wannan duniya.
Matsalar Abokantaka: Mutane sukan kaunaceka saboda kabiyo hanyar da zasu kaunaceka. Yana da kyau mutane su sani gaskiyarka itace babbar damarka ta samun masoya na hakika, wasu da yawa sukan yi karya mara misaltuwa a wannan hanya, misali, wani zai ringa nuna maka shi mai arziki ne, alhali kuma ba haka abin yake ba, ko kuma wani ya nuna maka shifa a Abuja yake rayuwa inda yake kashe kudi masu yawa, kaga duk wadan nan matsaloli ne da idan ta bayyana ga yadda zahirin mutum yake sai kaga anji kunya, a har kullum abin da nayi imani dashi shi ne duk wanda zanso ina soshi ne don Allah haka kuma, duk wanda zanki zanki shi ne saboda Allah, bawai saboda wani abin duniya ba. Mallam Sa'adu Zungur acikin wakarsa ta Arewa Jamhuriyya ko Mulukiyya yana cewa "inzaka fadi fadi gaskiya komai taka jamaka . . .! Ina fatan Alheri ga 'yan uwa abokai na hakika, kuma ina fatan saduwa da dukkan abokaina wadan da muke soyayya don Allah. Allah ya sadamu da alherinsa

Yasir Ramadan Gwale
yasirramadangwale@gmail.com
http://yasirramadangwale.blogspot.com